Η μετάλλαξη G155E του ιού της γρίπης Α έχει εγείρει ερωτήματα σχετικά με την υπάρχουσα ανοσία, ιδιαίτερα μεταξύ των νεότερων ατόμων.

Οι αναφορές για πρώιμη δραστηριότητα της γρίπης στις ΗΠΑ έχουν επίσης προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με τον εμβολιασμό και το τι πρέπει να αναμένουμε στην Ελλάδα.

Τι είναι η μετάλλαξη G155E της γρίπης;

Η G155E αποτελεί μια αλλαγή στην αιμαγλουτινίνη, μια πρωτεΐνη στην επιφάνεια του ιού που αποτελεί στόχο των αντισωμάτων, σε ορισμένους ιούς της εποχικής γρίπης τύπου Α (H1N1). Έχει παρατηρηθεί και στο παρελθόν και δεν συνιστά νέο υπότυπο ιού της γρίπης.

Γιατί βρίσκονται στο επίκεντρο οι έφηβοι και οι νεαροί ενήλικες;

Προκαταρκτικά εργαστηριακά ευρήματα υποδεικνύουν ότι ορισμένα άτομα σε αυτές τις ηλικιακές ομάδες παρουσιάζουν ένα συγκεκριμένο κενό στην προστασία, που παρέχουν τα αντισώματά τους.

Μια προδημοσίευση (preprint) του Σεπτεμβρίου 2026 έδειξε μειωμένη εξουδετέρωση των ιών που φέρουν την μετάλλαξη G155E, ειδικά σε δείγματα αίματος ατόμων ηλικίας 15–25 ετών. Προηγούμενες εκθέσεις σε διαφορετικούς ιούς H1N1 ενδέχεται να εξηγούν αυτό το ηλικιακό πρότυπο.

Η έρευνα δεν έχει ακόμη υποβληθεί σε αξιολόγηση από κριτές (peer review) και δεν έχει δημοσιευθεί επισήμως σε κάποιο περιοδικό επιστημονικής επιθεώρησης. Μέχρι να γίνει αυτό, τα αποτελέσματά της πρέπει να κρίνονται ως προκαταρκτικά.

Αυτές οι μετρήσεις αντισωμάτων ΔΕΝ αποδεικνύουν ότι η μετάλλαξη G155E:

• Εξαπλώνεται ευκολότερα μεταξύ των ανθρώπων.
• Προκαλεί σοβαρότερη νόσηση.
• Καθιστά τους νεαρούς ενήλικες την ομάδα με τη μεγαλύτερη πιθανότητα νοσηλείας.
• Μειώνει την πραγματική αποτελεσματικότητα του εμβολίου για την τρέχουσα περίοδο κατά κάποιο συγκεκριμένο ποσοστό.

Τα μεγαλύτερα σε ηλικία άτομα και τα άτομα με υποκείμενα νοσήματα εξακολουθούν να χρειάζονται προστασία από την εποχική γρίπη.

Σημαίνει η μετάλλαξη αυτή ότι το εμβόλιο της γρίπης δεν θα είναι αποτελεσματικό;

Όχι. Η μειωμένη αναγνώριση από τα αντισώματα δεν σημαίνει ότι ο εμβολιασμός δεν προσφέρει κανένα όφελος.

Η ίδια προδημοσίευση διαπίστωσε, ότι ο εμβολιασμός σε συμμετέχοντες από την Αυστραλία, ενίσχυσε τα αντισώματα έναντι των στελεχών H1N1 που εξετάστηκαν, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έφεραν την μετάλλαξη G155E. Πρόκειται για εργαστηριακά δεδομένα και όχι για μέτρηση της προστασίας έναντι της νοσηλείας.

Τα εποχικά εμβόλια στοχεύουν επίσης στα στελέχη H3N2 και στον ιό της γρίπης τύπου Β. Σκοπός τους παραμένει ο περιορισμός της νόσησης και των σοβαρών επιπλοκών. Η προστασία δεν χρειάζεται να είναι απόλυτη για να είναι ωφέλιμη.

Τι πρέπει να κάνετε

Προγραμματίστε τον εποχικό εμβολιασμό σας σύμφωνα με τις συστάσεις, ειδικά εάν ανήκετε σε ομάδα υψηλού κινδύνου. Λάβετε υπόψη ότι απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες για την ανάπτυξη της ανοσολογικής απόκρισης.

Εάν είστε έγκυος, μεγαλύτερης ηλικίας, ανοσοκατεσταλμένοι ή πάσχετε από κάποιο σχετικό χρόνιο νόσημα, επικοινωνήστε άμεσα με γιατρό μόλις εμφανιστούν συμπτώματα γρίπης. Η έγκαιρη αξιολόγηση επιτρέπει την εξέταση χορήγησης αντιικής θεραπείας.

Αναζητήστε επειγόντως ιατρική βοήθεια σε περίπτωση δυσκολίας στην αναπνοή, πόνου στο στήθος ή σύγχυσης. Παραμείνετε στο σπίτι όταν είστε άρρωστοι και αποφύγετε τη στενή επαφή με ευάλωτα άτομα.

Συχνές Ερωτήσεις

Το γεγονός ότι νόσησα από γρίπη πέρυσι με προστατεύει φέτος;

Ενδέχεται να παρέχει κάποια προστασία έναντι παρόμοιων ιών, ωστόσο τα στελέχη που κυκλοφορούν κάθε χρόνο την περίοδο της γρίπης μεταβάλλονται. Μια προηγούμενη λοίμωξη δεν υποκαθιστά με αξιόπιστο τρόπο τον εμβολιασμό, που συνιστάται για την τρέχουσα περίοδο.

Συμπέρασμα

Η μετάλλαξη G155E της γρίπης Α (Η1Ν1) χρήζει επιτήρησης και περαιτέρω έρευνας. Για το κοινό, η ενδεδειγμένη στάση είναι ο έγκαιρος εμβολιασμός και η άμεση αξιολόγηση σε περίπτωση κινδύνου, διαχωρίζοντας παράλληλα τα εργαστηριακά ευρήματα από τις προβλέψεις για τον φετινό χειμώνα.