Ένα ηλεκτρονικό μήνυμα του αμερικανικού Πενταγώνου που διέρρευσε και είδε το φως της δημοσιότητας από το πρακτορείο Reuters την Παρασκευή (24/4), προτείνει μέτρα ώστε οι ΗΠΑ να τιμωρήσουν συμμάχους που πιστεύουν ότι δεν υποστήριξαν την εκστρατεία ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Το μέιλ μάλιστα ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιδιώξουν την αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στο ΝΑΤΟ λόγω της στάσης της.
Στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει καμία διάταξη στις συνθήκες του ΝΑΤΟ για την αποβολή μιας χώρας-μέλους. Και οποιαδήποτε απόφαση που θα απέκλειε την Ισπανία από βασικούς πολιτικούς ή στρατιωτικούς ρόλους στο ΝΑΤΟ, που επίσης αναφέρεται επίσης στο μήνυμα ως πιθανή τιμωρία, θα πρέπει να ληφθεί ομόφωνα από όλα τα μέλη του ΝΑΤΟ.
Στην πρόσφατη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στην Κύπρο, οι Ευρωπαίοι ηγέτες χωρών που παράλληλα είναι μέλη του ΝΑΤΟ, έσπευσαν να υπερασπιστούν την Ισπανία.
Ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ρομπ Γέτεν δήλωσε ότι κατηγορηματικά ότι η Ισπανία ήταν και θα παραμείνει πλήρες μέλος του ΝΑΤΟ, προσθέτοντας ότι οι ευρωπαϊκές χώρες κάνουν αυτή τη στιγμή πολλά για να ενισχύσουν το ΝΑΤΟ και αυτό είναι επίσης προς το συμφέρον της Αμερικής. Στον ίδιο τόνο, ένας υψηλόβαθμος Γερμανός αξιωματούχος δήλωσε «η Ισπανία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και δεν βλέπω κανένα λόγο για τον οποίο αυτό θα έπρεπε να αλλάξει».
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι – που κάποτε θεωρούνταν από τους πιστούς υποστηρικτές του Τραμπ στην Ευρώπη – επέκρινε επίσης την ένταση μεταξύ Ουάσινγκτον και Μαδρίτης ως «καθόλου θετική». Η κοινή γνώμη στην Ιταλία, όπως και σε όλη την Ευρώπη, έχει στραφεί μαζικά εναντίον του σημερινού ενοίκου του Λευκού Οίκου. Η Μελόνι αισθάνεται πλέον αναγκασμένη να πάρει θέση εναντίον του άλλοτε καλύτερού της φίλου, προκαλώντας την οργή του.
Η Μελόνι αρνήθηκε να παραχωρήσει άδεια στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν την αεροπορική βάση Σιγκονέλα της Σικελίας για στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν, ενώ παράλληλα χαρακτήρισε τα πρόσφατα υποτιμητικά σχόλια του Τραμπ για τον Πάπα ως «απαράδεκτα».
Ο Αμερικανός ηγέτης, ο οποίος παλαιότερα θεωρούσε τη Μελόνι «μία από τους πραγματικούς ηγέτες του κόσμου», της επιτέθηκε κατά πρόσωπο και δήλωσε σε ιταλική εφημερίδα ότι «απαράδεκτη είναι η ίδια» και ότι «πλέον δεν είναι το ίδιο άτομο».
Η οργή του Τραμπ
Για τη στάση της Ισπανίας, ο Τραμπ εμφανίζεται εξοργισμένος. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ εξαρχής εξέφρασε την έντονη αντίθεσή του στις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τες παράνομες βάσει του διεθνούς δικαίου. Αρνήθηκε στις αμερικανικές δυνάμεις την άδεια να χρησιμοποιήσουν κοινές αμερικανο-ισπανικές στρατιωτικές βάσεις στην Ισπανία για επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Αυτό οδήγησε σε απειλές – που δεν έχουν τεθεί σε ισχύ ακόμη – για αμερικανικές εμπορικές κυρώσεις. Η Ισπανία είχε ήδη προηγουμένως προκαλέσει την ενόχληση της Ουάσινγκτον, ως το μόνο μέλος του ΝΑΤΟ που αρνήθηκε το αίτημα του προέδρου των ΗΠΑ να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ.
«Το ΝΑΤΟ δεν διοικείται από τις ΗΠΑ»
Η επιστολή προδίδει μια «θεμελιώδη παρεξήγηση» της κυβέρνηση Τραμπ σχετικά με το τι κάνει και τι είναι το ΝΑΤΟ, λέει η Καμίλ Γκράντε, πρώην Βοηθός Γενική Γραμματέας του ΝΑΤΟ για Αμυντικές Επενδύσεις και νυν Γενική Γραμματέας της ASD Europe (Ένωση Αεροδιαστημικής, Ασφάλειας και Αμυντικών Βιομηχανιών για την Ευρώπη).
«Είναι οι Ευρωπαίοι επαρκώς ευθυγραμμισμένοι με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με τα γούστα του Τραμπ;» – αυτό είναι το λάθος ερώτημα που θέτει η Ουάσινγκτον, σύμφωνα με την Γκράντε. «Η αμυντική συμμαχία βασίζεται στη συναίνεση και δεν διοικείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες».
Σε ακόμη πιο έντονο ύφος, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κατηγόρησε τον Τραμπ ότι υποβαθμίζει το ΝΑΤΟ υπονομεύοντας διαρκώς τη συμμαχία με δημόσιες δηλώσεις του.
Σε πολλές πρόσφατες δηλώσεις του, ο Αμερικανός πρόεδρος αρέσκεται να αποκαλεί το ΝΑΤΟ «χάρτινη τίγρη» και επανειλημμένα έχει απειλήσει ότι θα αποχωρήσει από την αμυντική συμμαχία.
Αυτές οι δημόσιες επιδείξεις διχασμού είναι διαβρωτικές και ενδεχομένως βαθιά καταστροφικές από αμυντικής άποψης για την Ευρώπη.
Στη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στην Κύπρο, οι Ευρωπαίοι ήταν αρκετά ανήσυχοι ώστε να θέλουν να διερευνήσουν μια κάποτε ελάχιστα γνωστή ρήτρα της συνθήκης της ΕΕ: το άρθρο 42.7 περί αμοιβαίας άμυνας. Ορισμένοι ηγέτες αναρωτιούνται αν θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί εφόσον το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ αποδειχθεί κενό γράμμα, τουλάχιστον για όσο διάστημα ο Τραμπ είναι πρόεδρος.
