Ένας καθημερινός συνδυασμός φρέσκιας ντομάτας και σάλτσας ντομάτας μπορεί να βοηθήσει στην μείωση της συσσώρευσης λίπους στο ήπαρ, σύμφωνα με μια τυχαιοποιημένη δοκιμή σε άτομα με σχετιζόμενη με μεταβολική δυσλειτουργία στεατωτική ηπατική νόσο (MASLD).
Μετά από 6 εβδομάδες, το λίπος στο ήπαρ μειώθηκε και στις δύο ομάδες, αλλά η μείωση ήταν μεγαλύτερη μεταξύ των συμμετεχόντων που (κατ’ εντολή των ερευνητών) έτρωγαν ντομάτες κάθε μέρα. Το εύρημα είναι ενθαρρυντικό, αλλά δεν δείχνει ότι οι ντομάτες μπορούν να θεραπεύσουν την λιπώδη ηπατική νόσο.
Τι περιελάμβανε η μελέτη για την ντομάτα;
Οι ερευνητές ενέγραψαν 79 ενήλικες με MASLD και τους χώρισαν τυχαία σε δύο ομάδες:
- Ομάδα παρέμβασης έτρωγε 200 γραμμάρια ωμές ντομάτες συν 50 γραμμάρια σάλτσας ντομάτας κάθε μέρα
- Ομάδα σύγκρισης ακολούθησε μια δίαιτα χωρίς ντομάτα
Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν κατά τα άλλα να διατηρήσουν τον συνήθη τρόπο ζωής τους.
Η παρέμβαση διήρκεσε 6 εβδομάδες. Οι ερευνητές αξιολόγησαν το λίπος στο ήπαρ και επίσης εξέτασαν τη σύνθεση του σώματος, την ηπατική δυσκαμψία, τα λιπίδια του αίματος και τα ηπατικά ένζυμα.
Τι συνέβη με το λίπος στο ήπαρ;
Η ηπατική στεάτωση μειώθηκε και στις δύο ομάδες, αλλά η μείωση ήταν μεγαλύτερη στην ομάδα της ντομάτας. Οι ερευνητές δεν βρήκαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων στον δείκτη μάζας σώματος, την ηπατική δυσκαμψία, τη χοληστερόλη, τα ηπατικά ένζυμα και τη σύνθεση του σώματος.
Αυτό κάνει το αποτέλεσμα ενδιαφέρον: η βελτίωση στο μετρούμενο ηπατικό λίπος σημειώθηκε χωρίς σημαντικές αλλαγές στο βάρος ή το σωματικό λίπος. Ωστόσο, η μελέτη δεν κατέδειξε ευρύτερες βελτιώσεις στους δείκτες, που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση της σοβαρότητας ή της εξέλιξης της MASLD.
Οι ερευνητές, επομένως, περιέγραψαν τη δοκιμή ως διερευνητική. Τα ευρήματά της απλά ενθαρρύνουν τη διεξαγωγή μεγαλύτερης κλίμακας μελετών προς απόδειξη μιας νέας θεραπείας για την MASLD.
Γιατί οι ντομάτες επηρεάζουν τη συσσώρευση λίπους στο ήπαρ;
Οι ντομάτες περιέχουν καροτενοειδή (ειδικά λυκοπένιο) μαζί με βιταμίνη C, κάλιο και άλλες φυτικές ενώσεις. Το λυκοπένιο έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες και έρευνες έχουν δείξει, ότι τα καροτενοειδή μπορούν να επηρεάσουν το οξειδωτικό στρες, τη φλεγμονή και τον μεταβολισμό του λίπους.
Τα επεξεργασμένα προϊόντα ντομάτας μπορούν επίσης να κάνουν το λυκοπένιο πιο βιοδιαθέσιμο. Αλλά επειδή οι συμμετέχοντες έτρωγαν τόσο ωμές ντομάτες όσο και σάλτσα, η μελέτη δεν μπορεί να προσδιορίσει ποια μορφή παρήγαγε το μέγιστο αποτέλεσμα.
Οι ερευνητές δεν μέτρησαν τα κυκλοφορούντα στο αίμα καροτενοειδή, επομένως ο προτεινόμενος μηχανισμός παραμένει αναπόδεικτος.
Ποιοι ήταν οι κύριοι περιορισμοί της μελέτης
Η δοκιμή ήταν μικρή, διήρκεσε μόλις 6 εβδομάδες και περιελάμβανε μια επιλεγμένη ομάδα ατόμων με MASLD των οποίων ο δείκτης μάζας σώματος δεν ήταν υψηλότερος από 30 (όριο παχυσαρκίας). Τα αποτελέσματα μπορεί να μην ισχύουν για άτομα με παχυσαρκία ή πιο προχωρημένη ηπατική νόσο.
Η προσήλωση στο διατροφικό πλάνο εξαρτιόταν εν μέρει από αυτό-αναφορές των συμμετεχόντων, ενώ η συμμετοχή σε μια διατροφική δοκιμή μπορεί από μόνη της να αλλάξει τη διατροφική συμπεριφορά. Απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες για να προσδιοριστεί εάν η μείωση του λίπους στο ήπαρ επιμένει ή επηρεάζει τη φλεγμονή, την ίνωση και τα κλινικά αποτελέσματα.
Τι σημαίνει αυτό για κάποιον με λιπώδες ήπαρ;
Οι ντομάτες εντάσσονται φυσικά στο μεσογειακό πρότυπο διατροφής, που συνιστάται για τη MASLD, το οποίο δίνει έμφαση σε λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ολικής αλέσεως, όσπρια, ψάρια, ξηρούς καρπούς και ακόρεστα λίπη, ενώ περιορίζει τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα και τα ζαχαρούχα ποτά.
Αλλά η απλή προσθήκη ντομάτας δεν πρέπει να αντικαθιστά την καθιερωμένη διαχείριση. Ο έλεγχος του βάρους, η τακτική σωματική δραστηριότητα, η συνολική ποιότητα της διατροφής και η διαχείριση του διαβήτη, της χοληστερόλης και της αρτηριακής πίεσης παραμένουν κεντρικής σημασίας για την μείωση ηπατικού και καρδιαγγειακού κινδύνου.
