Σε δύο βασικούς άξονες επικεντρώνονται οι έρευνες για τη φονική έκρηξη στο εργοστάσιο Βιολάντα στα Τρίκαλα, μετά από εισαγγελική εντολή για διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης.
Την έρευνα έχει αναλάβει η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού του Πυροσβεστικού Σώματος, με τις αρχές να εξετάζουν αφενός το τεχνικό σκέλος της έκρηξης και αφετέρου τις ενέργειες των αρμόδιων υπηρεσιών σε σχέση με τις άδειες και τις προϋποθέσεις λειτουργίας της επιχείρησης.

Διευρυμένη είναι πλέον η εισαγγελική έρευνα για τη φονική έκρηξη στη «Βιολάντα», καθώς στο μικροσκόπιο μπαίνουν κρίσιμα ευρήματα που προκύπτουν τόσο από τις αυτοψίες όσο και από υπηρεσιακά έγγραφα

Στα αποκλειστικά πλάνα που εξασφάλισε για το ΕΡΤnews ο Γιώργος Γεραφέντης, αποτυπώνονται οι έρευνες που πραγματοποιήθηκαν λίγες μόλις ώρες μετά την τραγωδία.

Κλιμάκιο της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, σε συνεργασία με πραγματογνώμονες, προχώρησε σε ελέγχους του δικτύου σωληνώσεων με υγρό άζωτο, διαπιστώνοντας διαρροή προπανίου, γεγονός που έθεσε άμεσα τις έρευνες σε κατάσταση συναγερμού.

Μετά από εξειδικευμένους ελέγχους, εντοπίστηκε διαρροή στο έδαφος, γεγονός που οδήγησε σε τομή και εκσκαφή σε βάθος περίπου 60 εκατοστών, όπου αποκαλύφθηκε εκτεταμένη διαρροή προπανίου εντός του υπεδάφους.
Οι εργασίες σταμάτησαν αμέσως, καθώς κρίθηκε ότι υπήρχε σοβαρός κίνδυνος νέας έκρηξης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών, η συγκεκριμένη διαρροή ήταν πολύμηνη. Τα ανιχνευτικά μέσα κατέγραψαν εξαιρετικά υψηλές συγκεντρώσεις προπανίου, το οποίο φαίνεται να μετακινήθηκε μέσω του εδάφους σε απόσταση περίπου 25 μέτρων και να εγκλωβίστηκε σε υπόγειο χώρο του εργοστασίου.

Σε φωτογραφικό ντοκουμέντο που εξασφάλισε το ΕΡΤnews από το υπόγειο όπου σημειώθηκε η έκρηξη, διακρίνονται τέσσερις οπές, μέσω των οποίων το προπάνιο διείσδυσε και συσσωρεύτηκε στον χώρο.

Ερωτήματα για τις άδειες και τις ευθύνες

Ιδιαίτερα σοβαρά ερωτήματα προκύπτουν και από έγγραφα της Περιφέρειας Θεσσαλίας.

Στις 13 Δεκεμβρίου 2019, έγινε αυτοψία στο εργοστάσιο, κατά την οποία διαπιστώθηκε ότι η χωροθέτηση των δεξαμενών προπανίου δεν ήταν συμβατή με την κείμενη νομοθεσία.

Στις 17 Φεβρουαρίου 2020, η εταιρεία κατέθεσε αίτημα ανασυγκρότησης, ζητώντας αναθεώρηση της αρνητικής εισήγησης. Την ίδια ημέρα, η Περιφέρεια απέρριψε κατηγορηματικά τη συγκεκριμένη χωροθέτηση των δεξαμενών.

Με βάση τα παραπάνω, τίθενται κρίσιμα ερωτήματα:

• Γιατί η εταιρεία προχώρησε στην εγκατάσταση των δεξαμενών πριν λάβει προσωρινή άδεια λειτουργίας;
• Διενεργήθηκε επανέλεγχος ή δεύτερη αυτοψία από την Περιφέρεια;
• Πότε και υπό ποιες προϋποθέσεις χορηγήθηκε άδεια λειτουργίας στη μονάδα;

Στο πόρισμά τους οι πυροτεχνουργοί της Αστυνομίας, σύμφωνα με πληροφορίες, αναφέρουν ότι το χειροκίνητο μηχάνημα ανίχνευσης έδειξε μείξη εκρηκτικών αερίων με χώμα. Το προπάνιο πιθανότατα να διοχετεύτηκε μέσω των ομβρίων υδάτων στο έδαφος και από κει να αποθηκεύτηκε στο υπόγειο.

Αδήλωτο υπόγειο – Νέες αποκαλύψεις

Για πρώτη φορά μιλώντας στο ΕΡΤnews ο αρμόδιος αντιδήμαρχος αποκαλύπτει ότι το υπόγειο του εργοστασίου δεν είχε δηλωθεί στις οικοδομικές μελέτες από το 2007.

Όπως αναφέρει, η πρώτη οικοδομική άδεια εκδόθηκε το 2007 χωρίς καμία αναφορά σε υπόγειο χώρο, ενώ έκτοτε εκδόθηκαν άλλες επτά άδειες, χωρίς, όπως φαίνεται, να δηλωθεί ποτέ το υπόγειο, παρά το γεγονός ότι συνολικά έχουν εκδοθεί 18 άδειες.

Οι έρευνες συνεχίζονται, καθώς στον χώρο παραμένουν μεταλλικά συντρίμμια και υλικά που δεν έχουν απομακρυνθεί πλήρως. Οι αρχές προσπαθούν να διαπιστώσουν αν υπήρχαν αισθητήρες αερίων, με το πόρισμα του Τμήματος Εξουδετέρωσης Εκρηκτικών Μηχανισμών να μην εντοπίζει τέτοιους στο υπόγειο.

Ακόμη περισσότερα ερωτήματα όμως προκύπτουν και από άλλο έγγραφο της Περιφέρειας το 2025, σύμφωνα με το οποίο εγκρίνεται η εγκατάσταση μηχανολογικού εξοπλισμού στο εργοστάσιο Βιολάντα, παραθέτοντας γενικές συστάσεις να υπάρχουν και να τηρούνται σε καλή κατάσταση τα αναγκαία μέτρα ασφαλείας για τη ζωή και την υγεία των εργαζομένων. Ειδικότερα:

• Να λαμβάνονται όλα τα αναγκαία μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος και για την μη πρόκληση ενοχλήσεων στους περίοικους και να τηρούνται τα προβλεπόμενα από τις κείμενες διατάξεις.
• Να τηρούνται οι αστυνομικές, υγειονομικές και τού Υπουργείου Εργασίας διατάξεις που προβλέπονται για τέτοιες φύσεως εγκαταστάσεις.

Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι τα εξής:

• Προ της έγκρισης προηγήθηκε νέα αυτοψία στον χώρο, εντοπίσθηκε ο αυθαίρετος χώρος του υπογείου κι αν εντοπίστηκε πως εγκρίθηκε η άδεια;
• Εξετάστηκε αν υπάρχουν αισθητήρες αερίων και αν υπήρχαν ήταν τοποθετημένοι στο σωστό σημείο;

Το ΕΡΤnews απευθύνθηκε στην Περιφέρεια Θεσσαλίας για σχόλιο σχετικά με τα έγγραφα που αποκαλύπτονται, ωστόσο η Περιφέρεια αρνήθηκε να τοποθετηθεί, επικαλούμενη ότι η υπόθεση βρίσκεται υπό εισαγγελική διερεύνηση.